Lịch sử ngành Chăn nuôi – Thú y Trường Đại học Cần Thơ

Đại Học Cần Thơ được thành lập năm 1966 với tên gọi Viện Đại Học Cần Thơ, trực thuộc Bộ Giáo dục và Thanh niên. Đến năm 1968, Trường Cao Đẳng Nông nghiệp Cần Thơ được thành lập. Cơ sở ban đầu đặt tại khu I, đường Mạc Tử Sanh, nay là đường 30 Tháng 4.

Giảng viên thời kỳ đầu phần lớn tốt nghiệp kỹ sư Súc khoa từ Trường Cao đẳng Nông-Lâm-Súc Sài Gòn. Giám đốc đầu tiên của trường là kỹ sư Phan Lương Báu, sau đó là tiến sĩ Nguyễn Viết Trương.

Ban đầu nhà trường chỉ đào tạo ngành nông nghiệp bậc đại học và cấp bằng kỹ sư Canh nông, với phương pháp đào tạo rất nặng thực hành, đặt nền móng cho phong cách học tập gắn với thực tế sau này.

Năm 1974, Trường Cao đẳng được nâng cấp thành Khoa Nông nghiệp và lớp Súc khoa đầu tiên gồm 17 sinh viên được tuyển chọn từ sinh viên năm thứ nhất Nông khoa. Đây là cột mốc quan trọng đánh dấu sự hình thành chính thức của hướng đào tạo về động vật tại Cần Thơ.

Khi ấy, Súc khoa giảng dạy các môn khoa học liên quan đến động vật cạn lẫn thủy sinh. Cơ sở ban đầu có phòng thí nghiệm dinh dưỡng gia súc, phòng thí nghiệm ngư nghiệp, bịnh xá thú y và nhiều trại chăn nuôi quy mô nhỏ phục vụ thực tập, thí nghiệm.

Đội ngũ giảng huấn thời kỳ đầu gồm nhiều thầy cô được đào tạo trong nước và quốc tế, đặt nền tảng học thuật cho ngành trong giai đoạn rất sớm.

Sau năm 1975, Đại Học Cần Thơ được tổ chức lại dưới sự quản lý của chính quyền cách mạng. Ngành Súc khoa được đổi tên thành Chăn nuôi – Thú y, tiếp nhận thêm đội ngũ cán bộ từ nhiều nơi và phát triển nhanh về quy mô đào tạo.

Lớp Súc khoa K6 được đổi thành Chăn nuôi chuyển tiếp 1, tiếp đó là Chăn nuôi chuyển tiếp 2 với quy mô lớn hơn nhiều. Từ một hướng đào tạo còn ít người, ngành dần trở thành một ngành học thu hút đông sinh viên.

Đây là giai đoạn hình thành tinh thần đào tạo gắn với nhu cầu phát triển nông nghiệp, thú y và sản xuất vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Năm 1978, Khoa Chăn Nuôi – Thú Y chính thức được thành lập. Cơ sở được chuyển từ khu I sang khu II, hình thành hệ thống bộ môn, trại thực nghiệm, xưởng thức ăn, đồng cỏ, trại heo, trại gà, trại trâu-bò, trại vịt, trại ngỗng và phòng ấp trứng.

Nhiều kỹ sư tốt nghiệp các lớp đầu tiên được giữ lại làm cán bộ, từng bước hình thành lực lượng giảng viên nòng cốt của ngành. Đây là giai đoạn phát triển nhanh về số lượng cán bộ, sinh viên và cơ sở vật chất.

Phong cách nghiên cứu và giảng dạy gắn với sản xuất thực tế, cùng ăn-cùng ở-cùng làm với người dân và cơ sở, đã tạo nên bản sắc rất riêng của ngành.

Năm 1993, Đại học Cần Thơ được phép đào tạo thạc sĩ nông nghiệp đầu tiên ở Việt Nam với các chuyên ngành Trồng trọt, Chăn nuôi và Thú y. Ba năm sau, ngành tiếp tục được giao đào tạo tiến sĩ chuyên ngành Chăn nuôi.

Năm 1996, Khoa Nông nghiệp được tái lập và Khoa Chăn nuôi – Thú y được tổ chức lại thành các bộ môn phù hợp hơn với định hướng đào tạo, nghiên cứu. Những năm sau đó, ngành tiếp tục mở thêm các chuyên ngành mới như Công nghệ giống vật nuôi và Dược thú y.

Đây là giai đoạn ngành khẳng định vị thế học thuật không chỉ ở bậc đại học mà còn ở đào tạo sau đại học và nghiên cứu chuyên sâu.

Hiện nay ngành Chăn nuôi – Thú y được phép đào tạo 4 chuyên ngành gồm Chăn nuôi – Thú y, Công nghệ giống vật nuôi, Thú y và Dược thú y. Bên cạnh hệ chính quy, ngành còn đào tạo hệ tại chức, cao học và nghiên cứu sinh cho nhiều địa phương trong khu vực.

Từ các khóa cao học đầu tiên năm 1993 đến nghiên cứu sinh tiến sĩ từ năm 1998 và 2013, ngành đã phát triển thành một trung tâm đào tạo và nghiên cứu có uy tín của vùng và cả nước.

Hơn 40 năm qua, ngành Chăn nuôi – Thú y Đại học Cần Thơ đã đào tạo hơn 5.000 kỹ sư, gần 500 thạc sĩ và nhiều tiến sĩ, đóng góp đáng kể cho lĩnh vực nông nghiệp và thú y Việt Nam.